Przez ostatnie kilka tygodni głośno było o wspólnym projekcie dwóch największych wydobywców rudy żelaza na świecie. Wywołał on zarówno pozytywne jak i negatywne opinie wśród analityków na całym świecie, jednak większość krajów była zmartwiona poczynaniami obu koncernów. To że wspólny projekt Rio Tinto i BHP Billiton zostanie uśmiercony przez wszelkiej maści komisje antymonopolowe, było bardziej niż pewne. Tymbardziej nie dziwiłem się, kiedy przeczytałem oświadczenia obu wydobywców tłumaczących powody swojej rezygnacji.

Fot: BHP Billiton

W ogólnym zarysie chodziło o połączenie sił w Australii i rozpoczęcie wydobycia rudy żelaza z tamtejszych pokładów. Kiedy tylko firmy zaprezentowały swój plan, zagraniczne urzędy antymonopolowe z Europejską Komisją na czele wytoczyły najcięższe działa i zbombardowały cały projekt. Argumentem była próba ochrony świata przed podporządkowaniem rynku rudy żelaza przez australijskich gigantów. Nie chcę negować tutaj obaw jakie wywołał plan Rio Tinto i BHP, bo monopolizacja rzeczywiście nie przynosi nic dobrego, czego dowodem może być dawny rynek ropy naftowej w Stanach, ale moim zdaniem tutaj takiej groźby nie było. Owszem, Rio i BHP to rasowi giganci wydobywczy, ale nie jedyni i co najważniejsze, żaden z nich nie zajmuje najwyższej lokaty w tym sektorze.

Na rok 2009, czyli na chwilę, w której przedstawiono projekt Joint Venture, największym wydobywcą rudy żelaza był brazylijski Vale. Dalsze miejsca zajmowali bohaterowie całego zamieszania. Oczywiście lista producentów tego surowca nie kończy się na tej trójce. Rozumiem, że gdyby wspólna produkcja Rio i BHP przekraczała 50% światowego wydobycia rudy, to można by zacząć się obawiać. W tym wypadku do takiego poziomu sporo im brakowało, tym bardziej mnie dziwi dlaczego świat tak bardzo chciał napsuć krwi Australijczykom.

Fot: Zack McCarthy

Co mnie najbardziej denerwuje, to sposób w jaki odbywa się cały proces rozpatrywania planów Joint Venture. Dlaczego o tym, czy będę mógł postawić kopalnie w Australii ma decydować Komisja Europejska albo niemiecki urząd antymonopolowy? Dlaczego pchamy łapy tam, gdzie nie chce się ich oglądać? Nie przekonuje mnie również argument: „Ale oni wtedy będą dyktowali ceny.“ To Chińczykom pozwala się na kontrolowanie 95% rynku metali rzadkich, a nie chce się pozwolić na wspólne projekty firmom międzynarodowym? Gdzie byli Ci wszyscy specjaliści od regulowania rynku, kiedy Chińczycy wchłaniali sektor metali rzadkich? Poza tym, z tego co się orientuję, mamy kapitalizm, w którym rację bytu mają firmy z pomysłem na biznes, a taki właśnie mieli przedsiębiorcy z australijskiego Rio Tinto i angloaustralijskiego BHP Billiton. Próby kontrolowania rynku przez państwo już kiedyś przerabialiśmy i jeśli mnie pamięć nie myli, to nie do końca się to sprawdziło.

Może ktoś zarzuci mi, że nie znam prawideł zachowania się rynku i funkcjonowania światowej gospodarki. Nie zaprzeczę. Ale mamy wolność słowa, która na szczęście nie podlega żadnemu urzędowi i pozwala mi wyrazić moją irytację zaistniałą sytuacją. Szkoda tylko, że wolności w urzeczywistnieniu planów zabrakło australijskim przedsiębiorcom

(Autor: Bartłomiej Baśko)